Toelichting
Een belangrijk kenmerk van projecten in de infra sector is dat ze een duidelijke kop en staart hebben. Het werk is daarmee resultaatgericht, maar het leidt er ook toe dat ieder project als uniek beschouwd wordt en dat optimalisatie plaats vindt op projectniveau. Vanuit de Duurzame Impact Strategie Infra van Nyenrode wordt geadviseerd om deze belangrijke ‘spelregel’ te veranderen en juist meer projectoverstijgend in te kopen. Programmatisch werken is een manier om dit te doen.
Programmatisch werken betekent dat projecten en activiteiten niet los van elkaar worden uitgevoerd, maar onderdeel zijn van één samenhangende aanpak. Je leert continu wat wel en niet werkt, waardoor je steeds beter wordt in wat je doet.
Monodisciplinair programmatisch werken richt zich op één vakgebied, zoals het beheer van wegverhardingen of rioleringen. Het helpt om processen te optimaliseren en te standaardiseren, wat zorgt voor meer efficiëntie, voorspelbaarheid en kwaliteit. Als die basis op orde is, ontstaat ruimte om te vernieuwen en te innoveren.
Wanneer meerdere vakgebieden integraal samenwerken binnen één programma, spreken we van multidisciplinair programmatisch werken. Dit gebeurt bijvoorbeeld in een woonwijk of bedrijventerrein, waar verschillende domeinen samenkomen. We noemen dit ook wel opgavegericht of gebiedsgericht werken. Daarbij draait het om het verbinden van kennis, belangen en perspectieven om samen maatschappelijke doelen te realiseren.
Impact
Door projectoverstijgend en programmatisch in te kopen en te werken verschuift de focus van het project, naar het maatschappelijk belang. Door een andere manier van samenwerking tussen publieke en private partijen veranderen belangrijke prikkels in het systeem. Het is de bedoeling dat met programmatisch werken duurzaamheidskansen beter benut worden en de transitie wordt versneld.
Risico’s
Programmatisch werken gericht op duurzaamheid is innovatief en nog geen standaard praktijk. Aan innovaties kleven risico’s. De omvang van de risico’s is volledig afhankelijk van de invulling van het specifieke project.
De provincie Utrecht heeft in 2023 voor het groot onderhoud aan wegen en realisatieprojecten een raamovereenkomst in de markt gezet. Uitvoering geven aan de thema’s circulariteit, klimaatneutraal, klimaatadaptatie en biodiversiteit binnen projecten behoort tot het hoofddoel van het project. De raamovereenkomst heeft een looptijd van 48 maanden met mogelijkheid tot verlenging. De overeenkomst bestaat uit een doorlopende bouwteamfase met nadere deelopdrachten. De selectie van geschikte aannemers vond plaats op basis van het duurzame DNA van de gegadigden. Meer informatie is te vinden via tenderned.